Betonarme Yapılarda Eskime Süreci Nasıl Başlar?

01.05.2026
384

Paslanan çeliğin hacmi artar ve bu, beton içinde gerilim yaratır. Bu gerilim çatlaklara, yüzey dökülmelerine ve zamanla yapısal bozulmalara yol açabilir. Betonarme yapıların zamanla meydana gelen fiziksel ve kimyasal bozulmalar çürüme olarak değerlendirilebilir.

Ayrıca betonun kendisi de çevresel etkenlere bağlı olarak kimyasal reaksiyonlara girebilir. Örneğin atmosferdeki karbon dioksit beton içinde karbonatlaşma sürecini başlatabilir. Bu durum betonun pH değerini düşürerek çeliği koruyan tabakayı zayıflatır ve korozyonu tetikler.

Betonarme yapılarda eskime süreci aslında yapının tasarlandığı andan itibaren başlar fakat bu bir anda meydana gelmez. Eskime süreci 3 evrede ele alınabilir.

Başlangıç Evresi: Betonun içinde yüksek pH değerini koruyan bir mekanizma vardır ve bu pH seviyesi çeliğin paslanmasını engeller. Ancak atmosferdeki karbondioksit betonun gözeneklerinden içeri girerek karbonatlaşma sürecini tetikler. Zamanla betonun pH değeri düşer ve çeliğin etrafındaki koruyucu tabaka zayıflar.
Orta Evre: Koruyucu tabaka bozulduğunda çelik donatı atmosferle ve nemle temas eder. Bu ortamda çelik paslanır. Paslanan çeliğin hacmi artar ve beton içinde iç basınç oluşturur. Bu basınç beton yüzeyinde çatlaklara ve dökülmelere yol açar.
İleri Evre: Çatlaklar büyüdüğünde ve beton kaplama döküldüğünde yapının taşıyıcı sistemi de etkilenir. İnce çatlaklar, su ve agresif kimyasalların daha derinlere inmesini kolaylaştırır ve bu da bozulmayı hızlandırır. Sonuç olarak eskimiş betonarme yapı güvenliğini tehlikeye atar.

Betonarme Yapılarda Eskime Süreci Nasıl Başlar?

Betonarme yapılarda eskime süreci aslında yapının tasarlandığı andan itibaren başlar fakat bu bir anda meydana gelmez. Eskime süreci 3 evrede ele alınabilir.

Başlangıç Evresi: Betonun içinde yüksek pH değerini koruyan bir mekanizma vardır ve bu pH seviyesi çeliğin paslanmasını engeller. Ancak atmosferdeki karbondioksit betonun gözeneklerinden içeri girerek karbonatlaşma sürecini tetikler. Zamanla betonun pH değeri düşer ve çeliğin etrafındaki koruyucu tabaka zayıflar.
Orta Evre: Koruyucu tabaka bozulduğunda çelik donatı atmosferle ve nemle temas eder. Bu ortamda çelik paslanır. Paslanan çeliğin hacmi artar ve beton içinde iç basınç oluşturur. Bu basınç beton yüzeyinde çatlaklara ve dökülmelere yol açar.
İleri Evre: Çatlaklar büyüdüğünde ve beton kaplama döküldüğünde yapının taşıyıcı sistemi de etkilenir. İnce çatlaklar, su ve agresif kimyasalların daha derinlere inmesini kolaylaştırır ve bu da bozulmayı hızlandırır. Sonuç olarak eskimiş betonarme yapı güvenliğini tehlikeye atar.